Gasprijs op hoogste punt in twee jaar
De gasprijs op de beurs sloot dinsdag op 65,87 euro per megawattuur, de hoogste stand sinds begin 2023. De Nederlandse opslagen zijn nog niet half vol, en de stilliggende Straat van Hormuz houdt een vijfde van de wereldwijde stroom vloeibaar gas tegen.
De gasprijs op de Amsterdamse beurs TTF sloot dinsdag op 65,87 euro per megawattuur. Dat is de hoogste stand sinds begin 2023, en daarmee de duurste notering in ruim twee jaar. Donderdag zakte de prijs licht terug, naar ongeveer 65 euro.
De klim ging hard. Begin juli stond een megawattuur nog op ongeveer 41 euro. Op 5 augustus was dat 52,40 euro, op 18 augustus 64,30. In acht weken kwam er dus ruim de helft bij.
De gasprijs op de beurs, van juli tot nu
- Nu
- 65,13 europer megawattuur, 27 augustus
- Piek
- 65,87 euro25 augustus, hoogste in twee jaar
- Begin juli
- 41 euroin acht weken ruim de helft erbij
- Gasopslag
- 45%gevuld op 24 augustus
De opslagen zijn nog niet half vol
De directe aanleiding ligt onder de grond. De Nederlandse gasopslagen waren op 24 augustus voor vijfenveertig procent gevuld. Vorig jaar rond deze tijd stond de teller op ongeveer vijfenzestig procent, en het is de laagste stand voor deze datum sinds de metingen in 2011 begonnen.
Dat is een probleem met een deadline. Nederland moet voor 1 november op vierenzeventig procent zitten. Om dat te halen moet er de komende twee maanden fors worden bijgekocht, en de hele markt weet dat.
De klim van deze zomer
| Datum | Prijs per megawattuur |
|---|---|
| Begin juli | 41,00 euro |
| 5 augustus | 52,40 euro |
| 18 augustus | 64,30 euro |
| 25 augustus | 65,87 euro |
| 27 augustus | 65,13 euro |
Hormuz ligt al sinds het voorjaar stil
De tweede reden ligt vierduizend kilometer verderop. Door de Straat van Hormuz gaat normaal ongeveer een vijfde van al het vloeibare gas ter wereld, en die zeestraat ligt sinds het voorjaar grotendeels stil.
Europa kocht de laatste jaren juist steeds meer vloeibaar gas, als vervanging van de Russische pijpleidingen. Valt daar een vijfde van weg, dan gaat de rest naar de hoogste bieder, en dat is bij lege opslagen vaak Europa zelf.
Daar kwam de hitte overheen. In Zuid- en Midden-Europa joeg de warmte de vraag naar koeling omhoog, en dat kost stroom die deels uit gascentrales komt. Zo trekt een hete zomer aan dezelfde voorraad als een koude winter.
Cijfers van de gasbeurs, de opslagbeheerders en Nederlandse energievergelijkers, stand van 27 augustus.
Wat het op je rekening doet
Voor huishoudens werkt zo n beursprijs vertraagd door. Wie een variabel contract heeft, merkt het het snelst: dat ging van ongeveer 177 naar 214 euro per maand bij een gemiddeld verbruik.
Bij nieuwe contracten zie je het ook. Een nieuw eenjarig vast contract kost ongeveer negentien euro per maand meer dan kort geleden, een dynamisch contract zo n twintig euro. In contracten die vorig jaar zijn afgesloten zit deze zomer nog helemaal niet verwerkt.
Wie moet kopen omdat een regel het voorschrijft, koopt ook als het duur is.
De gasprijs in de winkel loopt vandaag uiteen van ongeveer 1,40 tot 1,68 euro per kuub, afhankelijk van het contract. Daar zitten belasting en netbeheer in, dus de beursprijs is maar een deel van de rekening.
Wat er nu te volgen valt
Twee dingen bepalen de komende weken. De eerste is of de opslagen op tempo komen voor 1 november. De tweede is of er beweging komt in Hormuz, want zolang die zeestraat dicht blijft, blijft de aanvoer van vloeibaar gas krap. Voor de koopkracht van volgend jaar is dat geen detail: energie is de grootste prijspost in de raming van het planbureau.
Wat de gasprijs niet doet, is dalen omdat het buiten warm is. De markt kijkt naar de winter, en die begint in de boeken bij de vraag hoeveel er nu in de grond zit.
Sander de Groot
Sander is econoom en schrijft voor Nieuws.co over de economie, de beurs en het bedrijfsleven.
