Honderden vermist na vloedgolf in Nepal
Een blokkade in een riviertje op de grens met Tibet brak woensdagochtend door en stuurde een muur van water en modder het dal in. Maandag stond de teller in Nepal op ruim 900 doden en 4.247 vermisten, met nog eens ruim 500 vermisten aan Tibetaanse kant. Boven het rampgebied is een nieuw meer ontstaan achter het puin, en dat kan opnieuw doorbreken.
Update vrijdag: twee mannen levend uit tunnel gehaald
Reddingswerkers hebben vrijdag twee mannen levend uit de tunnel van de waterkrachtcentrale Trishuli 3A gehaald, negen dagen na de vloedgolf van 26 augustus. Het gaat om een mechanisch voorman en een mechanisch opzichter.
De ploegen hoorden vrijdagochtend stemmen uit de tunnel. Daarmee stond vast dat er nog mensen in leven waren en konden de twee worden gelokaliseerd. De zoektocht naar anderen die nog in de tunnel worden vermoed, gaat door.
Cijfers van de Nepalese rampendienst, stand van vrijdag 4 september 2026.
Update maandag: dodental boven de 900, ruim 4.700 vermisten
Vijf dagen na de vloedgolf staat de teller in Nepal op ruim negenhonderd doden, met daarnaast zestien doden aan Tibetaanse kant. Het aantal vermisten liep hard op doordat hele dorpen en werkkampen werden nageteld: ruim vierduizend in Nepal en nog eens ruim vijfhonderd in Tibet.
Cijfers van maandagochtend Nepalese tijd; de tellingen aan beide kanten van de grens lopen uiteen.
De grootste zorg van vrijdag is intussen kleiner geworden. Het onderste meer achter de puinmassa liep via natuurlijke afvoer helemaal leeg en het bovenste verloor ruim de helft van zijn water. Het blijft instabiel, maar de kans op een tweede golf is afgenomen.
De schade aan de infrastructuur is groot: vijfendertig verkeersbruggen weg, vijfenveertig hangbruggen beschadigd en ongeveer veertig kilometer weg verdwenen. De Prithvi Highway is onderbroken bij Krishnabhir. Onder de vermisten zitten 933 arbeiders van waterkrachtcentrales. De regering denkt dat ruim honderd van hen nog leven, opgesloten in tunnels van de projecten Upper Trishuli 1 en Trishuli 3A. Reddingswerkers boorden daar een gat in een tunnel, pompen lucht naar binnen en zijn begonnen met graven; dat heeft nu de hoogste prioriteit.
Vrijdag: nieuw meer stroomt over, zoektocht tijdelijk stil
Het meer dat achter de puinmassa ontstond, is vrijdag buiten zijn oevers getreden. Het waterpeil in de Bhote Koshi steeg daardoor snel. Het meer ligt ongeveer achttien kilometer stroomopwaarts van de grensovergang Rasuwagadhi, op de plek waar de Chhochen Khola uitkomt in de Purepu Tsangpo.
In het meer staat inmiddels zo’n twee miljoen kubieke meter water. Chinese hydrologen verwachten dat daar voor 30 augustus nog eens drie miljoen kubieke meter bij komt. Hoe voller het meer, hoe groter de kans dat de natuurlijke dam alsnog bezwijkt, en dan komt het water door hetzelfde dal dat woensdag al werd weggeslagen.
Nepal beperkte daarom het verkeer over de weg langs de rivier en riep bewoners op weg te blijven bij de oevers. Het zoeken vanuit helikopters lag vrijdag anderhalf uur stil, zodat reddingswerkers en bewoners naar hoger gelegen grond konden.
Cijfers van vrijdag 28 augustus; de tellingen aan beide kanten van de grens lopen uiteen.
Update: Nepal wijst buitenlandse reddingsteams af
De Nepalese regering heeft alle aanbiedingen voor buitenlandse reddingsteams afgeslagen. India, China, de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Japan, Zuid-Korea, Sri Lanka en Bangladesh vroegen toestemming om eigen teams te sturen. Volgens de regering kunnen de eigen veiligheidsdiensten de operatie aan; de ervaring met de aardbeving van 2015, toen de coördinatie tussen buitenlandse ploegen vastliep, speelt daarin mee.
Geld mag wel binnenkomen, maar via één loket: ambassades kregen te horen dat financiële steun naar het noodfonds van de premier moet. India stuurde daarnaast 47,5 ton hulpgoederen en bood bruggen aan; de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en de Wereldbank zegden geld toe.
Over het aantal vermisten lopen de cijfers per bron uiteen. Het Nepalese toerismebureau telt inmiddels 668 vermiste toeristen uit vierendertig landen, plus 127 Nepalezen die zelf op reis waren. China meldt daarnaast bijna honderd landgenoten die in Nepal onbereikbaar zijn.
Vermiste buitenlanders volgens Nepal
| Land | Vermist |
|---|---|
| India | 178 |
| Verenigde Staten | 65 |
| Oekraïne | 53 |
| Maleisië | 51 |
| Australië | 35 |
| Verenigd Koninkrijk | 33 |
| Canada | 24 |
In Kathmandu en Rasuwa zoeken families zelf verder langs legerkampen en ziekenhuizen. De politie waarschuwt intussen voor oplichters die zich voordoen als inzamelaars voor de slachtoffers. In drie districten raakten twintig scholen beschadigd.
Wat er woensdag gebeurde
In het noorden van Nepal, op de grens met Tibet, is woensdagochtend een vloedgolf door het dal van de Bhote Koshi geraasd. Maandag stond de teller in Nepal op ruim negenhonderd doden en ruim vierduizend vermisten. Aan de Tibetaanse kant gaat het om zestien doden en ruim vijfhonderd vermisten. Nepalese politiebulletins liepen die dag op van 162 naar 177, maar internationale tellingen kwamen later op de dag veel hoger uit.
Het water kwam rond half negen s ochtends, zonder waarschuwing. In het district Rasuwa werden hele dorpen weggeslagen. De drukke grensovergang Rasuwagadhi, de belangrijkste verbinding met China in dit deel van het land, verdween in seconden.
Van 162 naar meer dan 350 op één dag
Het dodental liep donderdag hard op. De Nepalese politie meldde om vijf uur s ochtends 162 bergingen en later op de ochtend 177. Aan het eind van de dag kwamen internationale tellingen uit boven de 350, met Tibet erbij gerekend.
Dat verschil komt door twee dingen. Reddingsteams bereikten in de loop van de dag dorpen die eerst onbereikbaar waren, en de Chinese kant van de grens werd pas later in de cijfers meegenomen. Van de ruim dertienhonderd vermisten die donderdagavond werden geteld, stonden er 826 op de Nepalese lijst en ruim vijfhonderdvijftig aan Tibetaanse kant.
De doden liggen tot ver benedenstrooms
Waar de slachtoffers worden gevonden, zegt iets over de kracht van het water. Van de 162 bergingen kwamen er maar twee uit Rasuwa zelf, het district waar de golf begon. Verreweg de meeste, vierenzestig, werden honderden kilometers verderop uit de rivier gehaald, in het laagland van Chitwan.
Waar de lichamen zijn geborgen
| District | Aantal |
|---|---|
| Chitwan | 64 |
| Dhading | 27 |
| Nawalparasi Oost | 26 |
| Gorkha | 20 |
| Nuwakot | 12 |
| Tanahun | 9 |
| Rasuwa | 2 |
| Nawalparasi West | 2 |
Het kantoor van de premier hield het woensdagavond nog op vijfennegentig geborgen lichamen. Dat verschil komt niet doordat er iets is rechtgezet, maar doordat de zoektocht in de nacht doorliep en steeds verder stroomafwaarts kwam.
Vermisten uit achtentwintig landen
Het aantal vermisten liep woensdagavond op tot 579 toeristen, onder wie 466 buitenlanders uit achtentwintig landen. Daar komen 44 leden van de veiligheidstroepen en 41 politiemensen bij, plus ongeveer zestig arbeiders van een waterkrachtcentrale. Aan de Tibetaanse kant worden 265 mensen vermist.
Onder de vermisten zijn ruim honderd Indiërs, van wie velen op bedevaart waren naar de berg Kailash in Tibet. Verder gaat het onder meer om Britten, Amerikanen, Australiërs en Canadezen.
Of er ook een Nederlander bij is, is niet zeker. Er werd melding gemaakt van één vermiste Nederlander, maar Buitenlandse Zaken kon dat niet bevestigen. Het ministerie kreeg meerdere telefoontjes van mensen die familie in Nepal niet konden bereiken, en in een deel van die gevallen kwam het contact later weer tot stand.
Stand van donderdagochtend. De cijfers veranderen doorlopend zolang de zoektocht loopt.
De weg van de vloedgolf, van de grens het dal in
- De weg van de vloedgolf, ongeveer zestig kilometer
- Getroffen plaatsen in het dal
- Andere rivieren in het gebied
Wat er misging in de rivier
De ramp begon hoger in het gebergte, in de Lhende Khola, een zijriviertje van de Bhote Koshi. Daar kwam een massa ijs, rots en puin naar beneden die de rivier afsloot. Achter die natuurlijke dam liep het water op tot de blokkade het begaf.
Wat de lawine losmaakte, is nog niet vastgesteld. Deskundigen houden twee sporen open: een stuk gletsjer dat losliet, of extreem zware regen. Eerst werd nog gedacht aan een aardbeving in Tibet, maar volgens de Amerikaanse geologische dienst kwamen de trillingen van de aardverschuiving zelf.
Mijn familie werd voor mijn ogen meegesleurd.
Dat zei een overlevende. Voor de mensen benedenstrooms was er geen enkel teken vooraf: het dal is smal, het verval groot, en tussen de doorbraak en de eerste dorpen zat maar een handvol minuten.
Een nieuw meer achter het puin
Er is een tweede dreiging bij gekomen. Op de plek waar de lawine de rivier blokkeerde, is een meer ontstaan dat zich blijft vullen. Als die natuurlijke dam het opnieuw begeeft, komt er een tweede golf door hetzelfde dal.
De autoriteiten waarschuwen daarom bewoners en reddingswerkers langs de Bhote Koshi om weg te blijven van de oevers. Dat maakt het zoeken naar vermisten trager: precies daar waar de kans het grootst is dat er nog iemand ligt, mag niemand lang blijven staan.
Hulp uit drie landen tegelijk
Nepal zette het leger en helikopters in, maar landen lukte lang niet overal door het hoge water. Reddingsteams zochten de nacht door, met de vrees dat het dodental verder oploopt.
Inmiddels zijn ruim drieduizend politiemensen ingezet, naast het leger. Ruim drie dozijn geredde mensen liggen in ziekenhuizen in Kathmandu en in Rasuwa zelf.
China stuurde militairen om de wegen aan zijn kant vrij te maken en zette drones in om de schade in kaart te brengen. India leverde medische spullen, en het Rode Kruis ging per helikopter op weg.
De tweede keer in veertien maanden
Dit is de tweede grote overstroming in ditzelfde dal in veertien maanden. Vorig jaar zomer werd de grensovergang ook al zwaar getroffen, en toen ging het eveneens om een plotselinge golf uit hetzelfde riviersysteem.
Dat patroon is niet toevallig. In de Hindu Kush-Himalaya smelten de gletsjers sneller dan ooit gemeten, en het ijsverlies is sinds 2000 ongeveer verdubbeld. Waar ijs verdwijnt, blijven losse rots en puin achter, en die hellingen komen makkelijker in beweging.
Daar komt bij dat het smeltwater zich verzamelt in meren achter natuurlijke dammen van puin. Breekt zo’n dam, dan komt in minuten naar beneden wat zich in weken heeft opgehoopt. Nepal telt honderden van die meren, en een deel ervan geldt als gevaarlijk.
Voor de mensen in Rasuwa is dat voorlopig een verhaal voor later. Eerst moeten de dorpen bereikbaar worden, en moet duidelijk worden hoeveel van die honderden vermisten nog gevonden kunnen worden.
Maartje Vos
Maartje is hoofdredacteur van Nieuws.co en schrijft over politiek, klimaat en openbaar bestuur.
