# ChatGPT krijgt onzichtbaar watermerk in de EU

> OpenAI voegt een onzichtbaar watermerk toe aan teksten van ChatGPT en Codex in de Europese Unie. Zo voldoet het bedrijf aan de Europese AI-verordening. Anthropic kondigde in augustus al iets vergelijkbaars aan voor Claude, en dan wereldwijd.

- Bron: https://nieuws.co.nl/nieuws/chatgpt-onzichtbaar-watermerk-eu
- Rubriek: Tech / AI
- Gepubliceerd: 2026-10-06T16:10:00
- Auteur: Sebastiaan Deckx, Sport- en techredacteur (Nieuws.co) - https://nieuws.co.nl/auteur/sebastiaan-deckx
- Taal: nl-NL

## In het kort
- OpenAI voegt een onzichtbaar watermerk toe aan teksten van ChatGPT en Codex in de EU. Zo voldoet het bedrijf aan de Europese AI-verordening.
- Het watermerk zit in de woordkeuze. De detector vindt het in 92 procent van de langere teksten, na flink bewerken nog in 17 procent.
- Alleen goedgekeurde onderzoekers mogen de detector gebruiken. Anthropic kondigde in augustus al een vergelijkbaar watermerk voor Claude aan.

OpenAI gaat de komende weken een onzichtbaar watermerk toevoegen aan teksten die ChatGPT en Codex maken voor gebruikers in de Europese Unie. Dat [maakte het bedrijf maandag bekend](https://openai.com/index/eu-text-provenance/). Het geldt voor alle abonnementen.

De techniek heet textGrain. Ontwikkelaars buiten Europa kunnen het watermerk via de API zelf aanzetten. Standaard staat het daar uit.

## Europese regels dwingen het af

De Europese AI-verordening verplicht aanbieders sinds 2 augustus om door AI gemaakte content machineleesbaar te markeren. Een computer moet dus kunnen herkennen dat een tekst van een AI-model komt.

OpenAI is niet de eerste. Anthropic kondigde in augustus aan dat Claude een vergelijkbaar watermerk krijgt. Dat bedrijf past het wereldwijd toe, niet alleen in Europa.

## Het watermerk zit in de woordkeuze

Het watermerk is niet te vergelijken met het merkje in een bankbiljet. Er komen geen verborgen tekens in de tekst. Het zit in de woorden zelf.

Vaak passen meerdere woorden even goed in een zin. Een geheime sleutel bepaalt dan welk woord het model kiest. In één zin valt dat niet op, maar over een langere tekst ontstaat een patroon. Alleen een detector met dezelfde sleutel kan dat patroon terugvinden.

**Hoe vaak de detector het watermerk vindt**

- 92% Onbewerkte tekst (Tekst van ongeveer 400 woordstukjes, volgens tests van OpenAI)
- 66% Elk tiende woord vervangen (Een mens verving een op de tien woorden door een synoniem)
- 17% Een kwart vervangen (Bij 1 procent kans op een vals alarm)

Korte teksten zijn lastiger. Ook bewerken, herschrijven of vertalen maakt het watermerk zwakker.

## Docenten kunnen het niet controleren

Gewone gebruikers, docenten en werkgevers kunnen voorlopig niet zien of een tekst een watermerk heeft. De detector is eerst alleen beschikbaar voor goedgekeurde onderzoekers en deskundige organisaties.

OpenAI wil de toegang pas uitbreiden als de uitkomsten verantwoord te duiden zijn. Een detector kan zich namelijk vergissen. Hij kan een watermerk melden dat er niet is, of er een missen dat er wel is.

## Wat een watermerk niet bewijst

Geen watermerk betekent niet dat een mens de tekst schreef. De tekst kan bewerkt zijn, uit een ander AI-programma komen of buiten de EU met ChatGPT gemaakt zijn.

Een gevonden watermerk zegt ook weinig over de schrijver. Het laat zien dat een model van OpenAI waarschijnlijk meeschreef. Niet wie de tekst maakte, hoeveel iemand zelf deed of of de inhoud klopt.

Hoe gevoelig dat ligt, bleek vorige maand. Premier Jetten en D66 [lieten honderden berichten op sociale media door AI schrijven](/nieuws/premier-jetten-berichten-ai-geschreven).

## ChatGPT en Claude naast elkaar

**Twee watermerken vergeleken**

|  | ChatGPT | Claude |
| --- | --- | --- |
| Waar | Alleen in de EU | Wereldwijd |
| Wanneer | De komende weken | Aangekondigd in augustus |
| Techniek | textGrain, eigen techniek van OpenAI | Afgeleid van SynthID-Text van Google DeepMind |
| Wie kan controleren | Goedgekeurde onderzoekers en deskundige organisaties | Onder meer toezichthouders, media, factcheckers en onderzoekers |

*Bij beide bedrijven haalt licht bewerken het watermerk niet weg, maar een tekst die helemaal is herschreven verliest het wel.*

## Lees ook
- [Premier Jetten liet berichten door AI schrijven](https://nieuws.co.nl/nieuws/premier-jetten-berichten-ai-geschreven)
- [Veiligheidsexpert verlaat OpenAI en waarschuwt](https://nieuws.co.nl/nieuws/openai-medewerker-stapt-op-cultuur-kapot)
- [Amodei roept op tot vertragen van AI](https://nieuws.co.nl/nieuws/amodei-roept-op-tot-vertragen-van-ai)